De wet-Francorchamps
Home | Dossier | Artikels | Links

Tabaksreclame mag weer

 

01/10/1999

Verbod vier jaar uitgesteld voor «wereldevenementen»

De Formule 1 in Francorchamps en het popfestival in Werchter mogen weer uitpakken met tabaksreclame. Dat heeft het Arbitragehof donderdag beslist. Tabaksreclame blijft verboden, maar er zijn twee belangrijke uitzonderingen. De eerste betreft nevenproducten als lucifers en kleding, de tweede manifestaties met internationaal karakter, zoals Werchter en Francorchamps.

De tabaksindustrie mag de autosportwedstrijden op Francorchamps blijven sponsoren tot 31 juli 2003. En onrechtstreekse reclame voor tabak, door bijvoorbeeld een reisbureau de naam van een sigarettenmerk te geven, mag opnieuw. Dat besloot het Arbitragehof donderdag. Het hof dat wetten en decreten op elkaar moet afstemmen fietste enkele artikelen uit de wet die reclame voor tabak verbiedt omver. De wet van 10 december 1997 bestraft reclame voor tabak met één jaar cel en 20 miljoen boete. Het verbod geldt niet voor tabaksreclame in buitenlandse tijdschriften, voor affiches met de naam van sigarettenmerken aan de voorgevel van tabakswinkels en voor toevallige publiciteit bij mededelingen aan het publiek over gebeurtenissen in het buitenland. Men mag een merknaam niet voor iets anders gebruiken, zolang er nog tabak onder die naam wordt verkocht. Geen reclame voor lucifers of reizen die eigenlijk vermomde publiciteit voor sigaretten is, oordeelde de wetgever.
Het parlement wilde hiermee het aantal doden door roken verminderen. Jaarlijks zijn er dat 13.000 in België en 450.000 in de Europese Unie. Het Riziv geeft ieder jaar tussen 65 en 150 miljard uit om ziektes door roken te bestrijden.
Het financieel verlies van de reclamesector door deze wet wordt geraamd op 815 miljoen frank, 1,8% van de totale uitgaven voor reclame. De wet werd aangevochten door de tabaksproducten, diverse motorclubs en de Waalse regering. Concreet zag Francorchamps de Formule 1-wedstrijden in België bedreigd.

Onefficiënt

Het Arbitragehof vernietigt twee elementen uit de wet:

· Sponsoring door de tabaksindustrie van evenementen met wereldfaam, zoals de Formule 1 van Francorchamps, moeten kunnen doorgaan tot 31 juli 2003, meent het hof. Op die dag wordt tabaksreclame overal in de hele Europese Unie verboden.
De wet verbood die sponsoring van Francorchamps nu al in België. Dat verbod is volgens het Arbitragehof te zwaar in vergelijking met het doel dat het parlement voor ogen heeft, nl. de gezondheid van de jeugd. Het verbod zou tot een verplaatsingseffect van de rally naar het buitenland leiden en de reclame zou toch nog op televisie komen tot 2003. Dus zou het verbod van reclame op dit soort wedstrijden relatief onefficiënt zijn.

· De uitzonderingen op het verbod op tabaksreclame (panelen aan tabakswinkels, buitenlandse tijdschriften e.d.) zijn in de huidige wet niet van toepassing op het verbod op onrechtstreekse tabaksreclame (bv. voor Camel Reizen of lucifers) en daarvoor geeft het parlement geen verantwoording. Dat is een discriminatie - verschillende behandeling van groepen in dezelfde positie zonder duidelijke reden - in vergelijking met de gewone rechtstreekse reclame voor tabak. Ook dat stuk uit de wet wordt vernietigd.

Ongelijk

Op alle andere punten krijgen de indieners van de bezwaren tegen de anti-tabakswet ongelijk:

· De federale wetgever ging zijn bevoegdheid niét te buiten, want de reglementering rond levensmiddelen is federaal.

· Het Hof meent dat het terecht is dat tabakswinkels wel buiten pancartes mogen uithangen met de naam van sigarettenmerken op en andere winkels niet. Wie leeft van tabak, moet dat ook buiten kunnen aankondigen. Een verbod op reclame in tabakswinkels kan alleen als ook tabak wordt verboden, meent het Hof. Andere winkels leven niet van tabak alleen, ze zitten in een andere situatie, ze worden door het verbod op affiches niet gediscrimineerd. Ook de reclamesector wordt niet gediscrimineerd omdat zijn financieel verlies (1,8%) heel klein is en kan worden gecompenseerd door andere winsten.

· De persvrijheid en de vrijheid van meningsuiting worden niet geschonden, want ze mogen beperkt worden in het belang van de gezondheid.

MC/JDW

top

 

 

o